DOLAR 16,6826 -0.06%
EURO 17,5043 -0.32%
ALTIN 986,60-0,53
BITCOIN 332435-4,17%
İstanbul
24°

HAFİF YAĞMUR

02:00

İMSAK'A KALAN SÜRE

Mehmet Acet yazdı: Erdoğan’ın asgari ücret açıklamasındaki ince nokta
  • 3 Sayfa Haber
  • Ekonomi
  • Mehmet Acet yazdı: Erdoğan’ın asgari ücret açıklamasındaki ince nokta

Mehmet Acet yazdı: Erdoğan’ın asgari ücret açıklamasındaki ince nokta

ABONE OL
Haziran 29, 2022 10:00
Mehmet Acet yazdı: Erdoğan’ın asgari ücret açıklamasındaki ince nokta
0

BEĞENDİM

ABONE OL

İşte Mehmet Acet’in bugünkü yazısı:

Yunanistan’da 2010’da kriz çıktığı vakit emeklilerin maaşları yarı yarıya düşürülmüştü.

Bundan tahminen daha berbatı, 800 bin memurun işine son verilmişti.

Yunanistan ölçeğinde bu sayının ne manaya geldiğini anlamak için, Türkiye nüfusu üzerinden bir kıyaslama yaptığınız takdirde, 800 bini 8’le çarpmanız lazım.

Bizde öylesi olmadı şükür fakat öbür türlü külfetlerle yüzleşmek zorunda kaldık.

Örnek vereyim mi?

-Süleyman Demirel’in 1991 seçimlerini kazanmak için popülizmin doruklarını zorlayıp ‘erken emeklilik’ vaadinde bulunması ve seçimlerden sonra bu vaadini hayata geçirmesi.

-34-35 yaşlarından itibaren insanların emekli maaşı almaya başlamaları ve sadece bu nedenle 8 yıl sonra yani 1999 yılında toplumsal güvenlik sisteminin felç olması.

-Ve periyodun hükümet yetkililerinin “Emekli maaşlarını ödeyemeyecek hale geldik” itirafları eşliğinde yapılan düzenlemelerle sonraki kuşağın ve sonraki hükümetlerin kucağına bırakılan EYT sorunu.

BÜTÇEDE GELİRLERİN ARTMASI MAAŞ ARTIŞLARI İÇİN HÜKÜMETİN ELİNİ GÜÇLENDİRDİ

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan pazartesi günü Kabine toplantısı sonrası milyonları ilgilendiren hoş haberler verdi.

Emekli ve kamu çalışanlarına temmuz ayında yüzde 40 civarı bir maaş artışı yapılacağı evvelce muhakkak olmuştu aslında.

Merakla beklenen, özel bölümü bilhassa ilgilendiren taban fiyatla ilgili bir çalışma yapılıp yapılmayacağı sorusuydu.

Erdoğan’ın müjdeli haberi duyurmasıyla taban fiyatta artış yapılacağı da katılaştı.

Bu problemin ayrıntılarına gelmeden evvel, öteki hususla ilgili birkaç konunun altını çizelim.

Emekli ve kamu çalışanlarına artırım kararı, merkezî bütçenin direkt alanına giren bir bahis.

2021’den beri, Türkiye iktisadının büyüme performansı güçlü bir seyir izlediği için, (Dünya genelinde enflasyonda negatif, büyümede müspet biçimde ayrıştık) bu durum gelirlerin artmasını sağladı.

(2022 bütçesi yapılırken 278 milyar lira açık öngörülürken, birinci 5 ayın sonunda 124 milyar lira fazla verdi.)

Gelirlerin artması, bütçe istikrarını güçlendirdi.

Gelir Yönetimi Başkanlığı’nın yılın kalan kısmı için 1 trilyon liranın üstünde gelir beklentisi ek bütçeye yansıdı.

Bu da, hükümetin 13,7 milyon emekli ve yaklaşık 5 milyon kamu çalışanına enflasyon üzerinde maaş artışı yapma kararı alırken elini güçlendirdi.

(Altını çizelim, bu maaş artışları, borçlanma veyahut para basarak değil, artan vergi gelirlerinin sağladığı imkânla yapılacak.)

ASGARİ FİYATI ARTIRIRKEN İSTİHDAMI MÜDAFAA ARAYIŞLARI

Şimdi gelelim minimum fiyat sıkıntısına.

Cumhurbaşkanı Erdoğan, pazartesi günü yaptığı açıklamada, milyonların beklediği haberi verdi, minimum fiyata de artırım yapılacağını duyurdu.

Erdoğan’ın taban fiyat açıklamasında kritik bir kısım var, evvel onu aktaralım:

“Asgari fiyat artışı yapılırken bakanlığımız bilhassa aşikâr sayıya kadar işçi çalıştıran patronları gözetecek bir yol de geliştirecektir. Böylelikle yapılan artışın istihdamda rastgele bir olumsuz tesire yol açmasına da meydan verilmeyecektir.”

Bu sözlerden ne anlamalıyız?

Asgari fiyat sayısı, özel bölümü daha çok ilgilendiriyor.

Ayrıca taban fiyatta artış yapıldığı vakit, özel bölümde öteki ücretlilerin maaşlarında da artışlar yapılması kaçınılmaz hale geliyor.

Elbette, bütün özel bölüm çalışanlarının lehine bir durum bu.

Ancak öbür yandan da patronun yükünü artırdığı için, işten çıkarma tehlikesini beraberinde getirebilir.

Erdoğan’ın açıklaması, taban fiyat çalışmaları yapılırken işten çıkarmaların olmaması ismine bir ‘titizlik gösterildiği’ anlamına geliyor.

“Özellikle aşikâr sayıya kadar işçi çalıştıran işverenler” ifadesi, minimum fiyat artışı nedeniyle işten çıkarmalar olmaması için öncelikli olarak küçük işletmelerin korunacağına/destekleneceğine dönük bir çalışma yapılmakta olduğuna işaret ediyor.

Çalışma ve Toplumsal Güvenlik Bakanı Prof. Dr. Vedat Bilgin’in Geçtiğimiz cuma günü, Türkiye Kamu-Sen’in 30’uncu kuruluş yıldönümü merasiminde yaptığı konuşmada kullandığı sözler de, taban fiyat artırımının işsizliği artırmaması için neler yapılabileceği üzerinde ince ince düşünüldüğünü ortaya koyuyordu.

Bilgin’in o konuşmasından bu bağlama giren şu alıntıyı yapalım:

“Geçtiğimiz yıl enflasyon yüzde 36 iken biz taban fiyatı yüzde 50’nin üzerinde artırdık. Minimum fiyata yüzde 50’lik artış yapıldığı vakit şöyle bir telaş vardı: Bu işsizliğe yol açar mı? Biz sayıları takip ediyoruz, işsizlik yaratmadı, tam aksine Türkiye yüzde 5’in üzerinde her büyüdüğünde iktisat yaklaşık 750 bin istihdam yaratıyor, yüzde 7 büyüdüğünde 1 milyonun üstünde istihdam yaratıyor.”

En az 10 karakter gerekli


HIZLI YORUM YAP

Sizlere daha iyi hizmet sunabilmek adına sitemizde çerez konumlandırmaktayız. Kişisel verileriniz, KVKK , GDPR ve CCPA kapsamında toplanıp işlenir. Detaylı bilgi almak için Veri Politikamızı / Aydınlatma Metnimizi inceleyebilirsiniz. Sitemizi kullanarak, çerezleri kullanmamızı kabul etmiş olacaksınız.